Pamuk Ne İşe Yarar?

PAMUK NE İŞE YARAR? (Gossypium ssp.)

Pamuk Nerede Yetişir?

Asya, Afrika ve Amerika kökenlidir.Pamukla ilgili ilk literatürde kökeni olarak Hindu Ring Vadisinde 15 asır öncesi verilirse de Hindistan’da 5000 yıldır bilindiğine ait kaynaklar daha yaygındır. Daha sonra Çinliler de pamuk yetiştirmişler ve Milattan 1300 yıl sonra bu ülkede sanayisi kurulmuştur. Türkistan ve Afganistan’dan I. asırda Anadolu’ya getirilen pamuk buradan Roma ve Bizans İmparatorluğuna götürülmüştür. Bugün, ülkemizin Önemli bir ihraç ürünüdür ve dünya borsasında Türk Pamuğu önemli bir yere sahiptir.

Pamuk Nedir?

Boyu 50-125 cm arasındadır. Otsu veya odunsu, dik gövdeli, dallanan, tüylü bir kültür bitkisidir. Yapraklan uzun saplıdır. Çiçekleri beyaz-sarı-pembe renklidir. Temmuz- Haziran’da çiçek açar. Meyvesi, 3-5 gözlü olup koza denir. Her gözde oval şekilli, siyah renkli 5-10 adet tohum bulunur. Tohumların üzerinde sık uzun ve beyaz renkli lifler vardır. Pamuk kozalar olgunlaştığı zaman hasat edilir. Tohumlarına çiğit denir ve yağ elde edilir.

Pamuğun İçerikleri: Ham pamuk selüloz (%90), tohumu sabit yağ (%30-40), protein. Tohumun % 17-24 yağ ve kalanı küspedir. Küspede %8.5 su, %1 kül, %43 protein, %5 ham selüloz, %22 azotsuz maddeler.

Pamuğun Faydaları: Tohum ve lifi için yetiştirilir. Drog olarak yaprak ve kök kabukları değerlendirilir. Kabuklarından elde edilen infüsyonu, adet kanını söktürür, ateşi düşürür, kabızlığı giderir. Lifinden, hidrofil pamuk elde edilir. Pamuk, sterilize edildikten sonra, kan kesici ve yaralarda pansuman malzemesi olarak kullanılır.

Tohumundan elde edilen yağı, kokusuz, donuk sarı renkli, tatlımsı lezzetlidir. Pamuğun faydaları, saflaştırıldıktan sonra yemeklik olarak kullanılır. Pomat ve lipiment gibi preparatlarda da kullanılır.