Okaliptus Ne İşe Yarar?

OKALİPTUS NE İŞE YARAR? (Eucalyptus globulus)

Okaliptus Diğer Adı: Sıtma ağacı, bataklık kurutan, okalüptüs, kinin ağacı.

Okaliptus Nerede Yetişir?

Avustralya kökenlidir. 1836 yılında Avustralya’dan İtalya’ya, 1852 yılında Cezayir’e, 1886 yılında Fransa’ya getirilmiştir. Osmanlı Devleti daha sonra, Kuzey Afrika’dan, Güney Avrupa’ya ve Suriye’ye götürülmüştür. Bugün Avrupa, Afrika ve Asya’nın sıcak iklim bölgelerinde ve ülkemizin güney ve batı kıyılarında geniş alanlarda, park ve bahçelerde yetiştirilmektedir. Bitki çok yüksek boylu olduğundan kerestecilik açısından oldukça büyük öneme sahiptir. Bu nedenle oldukça fazla su tüketmektedir. Bir bitkinin yılda 250 ton su tükettiği saptanmıştır. Dolayısıyla bataklık kurutulmasına uygun bir bitkidir. Ülkemizde, Tarsus’un Karabucak bataklığı, okaliptüs ağacı dikilerek kurutulmuştur. Sıtma ile mücadelede 100’den fazla türü vardır, benzer şekilde; Kuzey Afrika, Güney Avrupa, Doğu ve Batı Asya’da, Brezilya’da kurutulmuş bataklık sayısı ve sıtma ile mücadele örnekleri çok fazladır. Kereste üretimi, bataklık kurutma ve tarıma kazandırma, ot verimini Okaliptus Nedir?

Çok yıllık, dik gelişen, 50 m kadar boylanan ve fazla miktarda dallanan, yapraklarım kışın dökmeyen bir ağaçtır. Çok fazla su tükettiğinden bataklık kurutan adını almıştır. Gövde, düzdür ve sıklıkla boyuna soyulur. Yapraklar mızrak şeklinde, düz, tam kenarlı, kısa saplı, sarımsı-yeşil renklidir. Kokusu Özel, baharlı ve acımsı lezzetlidir.

Okaliptusun İçerikleri: Eucalyptol (cineol) içerikli eterik uçucu yağı (%3-5), rezin, tanen, tokoferol, flavonlar, acı maddeler, tanenler, reçine, ham lastik vs.

Okaliptus Faydaları: Taze yaprak ve sürgünlerinden distilasyon yöntemiyle elde edilen okaliptol; cila, vernik, zamk, çam sakızı, kokulu reçine imalinde kullanılır. Yaprakların taşıdığı eterik yağı, aceptik etkili olduğundan bronşları genişletir. Yüksek ateşte ve enfeksiyonlara karşı oldukça etkilidir. Ayrıca, ağız ağrısı ile boğaz ve burun iltihaplarının giderilmesinde, soğuk algınlığı, grip ve boğaz ağrısına karşı başarıyla kullanılır. Aynı zamanda, bronşitte öksürüğün kesilmesinde, astımda, akciğer enfeksiyonlarında, göğüs yumuşatılmasında, balgam söktürmede güvenle yararlanılır. Haricen deri üzerine sürülerek antiseptik özelliğinden yararlanılır. Antiseptik olduğundan soluk-nefes açıcıdır. Hazmı kolaylaştırır, ateşli hallerde koku giderir ve uyarıcı etki yapar.

Okaliptus Yağı; zeytin yağı ile karıştırılarak, nevralji ağrılarında, bakteriyel deri hastalıklarında, göğüs veya sinüzit bölgeleri ve romatizmalı eklemlere masaj yapılarak sağlanan sakinleştirici ve ısıtıcı etkisiyle üst solunum yolları hastalıklarında faydalanılır. Bu maksatla tentüründen gargara da yapılabilir.

Okaliptus Çayı; infüsyon (%2) şeklinde hazırlanır. Yemek aralarında olmak üzere günde 2-4 defa birer bardak içilir. Bu çay, kolay dışkılamak ve kan şekerini düşürmek maksadıyla faydalanılır.

Yaprağı, doğrudan kaynatılarak kullanılır. Bu kaynatma ile elde edilen buğusu -su buharı-, nefes darlığında, kabızlıkta, balgam söktürmede, haşere sokmalarında, ateş düşürmede, nezlede, nevraljide, romatizmada, bronşitte, kan şekerini düşürmede ve üremi hastalıklarında faydalanılır. Toz sabun, macun, pudra şekeri yapımında da kullanılır.

Kabuklarından kuru damıtma yöntemiyle kino reçinesi elde edilir.

Not: Normal dozda, hiçbir yan etkisi yoktur. Yağının yüksek dozunda ishal, kusma, mide bulantıları olabilir.