Menengiç Ne İşe Yarar?

MENENGİÇ NE İŞE YARAR? (Pristacia vera L.)

Menengiç Diğer Adı: Çırtlık, melengeç, soğukluk, sakızlık.

Menengiç Nerede Yetişir?

Menengiç, bugün kültünü yapmakta olduğumuz Antep fıstığının anacının adıdır. İlk kültüre alındığı yer, Etilerin yerleştikleri yer olan Güney Doğu Anadolu olduğundan anavatanı da burasıdır. Daha o çağlarda kral sofralarında yerini alan Antep fıstığı, I. yy.da Suriye Valisi Vitellius tarafından Roma’ya, oradan da İspanya, Sicilya, Fransa, Kuzey Afrika’ya götürülmüştür. Menengicin yabani türlerinin meyvelerinden hem Afganistan ve Hindistan’da ve hem de Anadolu’muzda faydalanılmaktadır.

Tarih boyunca çok çeşitli kültürlere beşiklik etmiş olan Anadolu’da her ilin, her yörenin kendine özgü bir mutfak kültürü ve lezzet alışkanlıkları vardır. Afyon’un kaymağı, Maraş’ın dondurması, Safranbolu’nun lokumu gibi, Elazığ ve Harput deyince de akla Çedene Kahvesi gelir. Yörede yetiştirilen menengiç ve sakız ağacının meyvelerinden elde edilen Çedene Kahvesi, bugün sadece Doğu Anadolu’da tüketilen yerel bir içecek olmaktan çıkmış, başta Orta ve Güneydoğu Anadolu olmak üzere birçok bölgemizde yoğun biçimde tüketilen bir kahve haline gelmiştir.

Menengiç Nedir?

Menengiç, ağaççık veya ağaç şeklinde büyür. Yüksekliği 10 metreyi bulabilir. Menengiç bitkisinin gövde, yaprak ve çiçekleri reçine ihtiva ettiğinden sakızlık olarak da anılmaktadır. Dallanan ve yaprağını döken çok yıllık bir ağaçtır. Yapraklar, tüysüz, çıplak, parlak, kenarları düz, oval şekilli ve uçları sivridir. Yapraklar bileşik yaprak olup değişik sayıda yaprakçıktan ibarettir. Yaprak sapının ucunda bir yaprakçık bulunur. Çiçek, bir salkım şeklindedir. Erkek ve dişi çiçek salkımları ayrı ayrı ağaçlarda bulunduğundan bitkiler de buna göre erkek ve dişi bitki olarak ayrılır. Döllenme biyolojisi allogamidir. Menengiç meyvesi, aslında sert çekirdekli bir meyve ise de derimsi olan et kısmı yenilmektedir. Meyve rengi ilk zamanlar beyazdır v e daha sonra kırmızı renkli olur. Olgunlaştığı zaman ise yeşil renk alır. Çiçek, ilkbaharda yaraklardan önce açar, Ağustos-Kasım aylarında olgunlaşır.

Menengiçin Faydaları: Halkımız arasında Doğu’nun nescafesi olarak anılan Çedene Kahvesi, özelliklerinden dolayı gerçek bir şifa kaynağıdır. Çedene kahvesinin kronik mide ağrılarını giderdiği, öksürüğün kesilmesini sağladığı, yaraların iyileşmesini hızlandırdığı bilimsel olarak doğrulanmıştır.

Menengiç kahvesi ayrıca; idrar söktürücü özelliğe sahip olup ayak terlemelerini önlediği, ağız kokusunu giderdiği, saçların daha canlı ve gür olmasını sağladığı bilinmektedir.

Çedene Kahvesi’nin doğal affodizyak olduğu ve cinsel gücü artırdığı da ifade edilmektedir.